“Selluf doen”, zelf redzaamheid een zegen of een vloek?

4 tips om de zelfredzaamheid te vergroten

Door: Klien Peters

Kinderen zijn echt niet direct zelfredzaam als ze geboren worden. Sterker nog, toen ik net was bevallen van mijn oudste keek ik wat angstig naar dat hulpeloze wezentje met die grote ogen. Ook mijn zelfredzaamheid was op dat moment ver te zoeken. Maar gelukkig… al doende leert men. En het geheugen van zo’n vers kindje is nog beperkt. Dus alle fouten die je maakt, zijn direct al vergeven en vergeten. Maar hoe zelfredzaam moet een dreumes zijn? En een peuter? En hoe kun je dit het beste stimuleren? In deze blog 4 tips om zelfredzaamheid te vergroten. Lees je mee?

Wist je dat zelfredzaam zijn nodig is om te leren kruipen en lopen? Dingen ‘selluf doen’ leidt zo (bijna) automatisch tot succeservaringen. En dat is weer één van de speerpunten van Monkey Moves;  succeservaringen komen iedere les weer terug. Het betekent wel dat je als moeder soms op je handen moet zitten om niet toch een beetje te helpen. Dat laatste vind ik echt super lastig! Vooral bij mijn zoon. Niet omdat ik zo bang ben dat hij valt, nee… Dex VRAAGT bij alles of ik hem wil helpen of het voor hem wil doen. Met als resultaat dat ik op dagen dat het echt te druk is nog steeds Dex’ eten in zijn mond schuif met een vork. Vreselijk! Ik trap er dan vermoeid toch weer in.

Het toffe van zelfredzaamheid is dat de lichamelijke winst van bijvoorbeeld leren lopen cognitief doorwerkt. Door de ervaringen die kinderen opdoen, worden de hersenen gestimuleerd. En kinderen die positief gestimuleerd worden om zelfstandig zaken te doen, worden actiever en ondernemender. Dat is win-Win-WIN! Uiteraard wordt van een peuter iets anders verwacht bij zelfredzaamheid dan van een basisschoolleerling. Als je het leuk vindt lijstjes te zien met gemiddelde van wat kinderen per fase moeten kunnen, dan kun je kijken bij samenleving info.

1. Bied zoveel mogelijk ervaringen aan

Bij kleine kinderen – zoals dreumesen en peuters – helpt het al om kleine opdrachtjes te geven. Dingen weggooien of een bordje wegzetten bijvoorbeeld. En zelf leren eten en drinken (note to self 😉). Helpen bij het koken vinden alle kinderen leuk. Dit heeft nog het voordeel dat eten dat ze zelf hebben gemaakt meteen nog lekkerder smaakt. Je stimuleert je kind het meest door iets te laten doen wat het kan met een beetje hulp. Iets wat net iets te moeilijk is, maar wel binnen handbereik ligt. Blijf overal goed bij praten, want dat draagt bij aan een flinke ontwikkeling. Kinderen die naar school gaan, kun je goed stimuleren door juist wat complexere dingen te vragen. Maar ook voor hen geldt dat je iets moet vragen wat ze nog net niet zelf kunnen. Dat heet de zone van naaste ontwikkeling.

2. Spelen in een uitdagende omgeving

Omdat spelen leren is, is de speelomgeving perfect voor het stimuleren van zelfredzaamheid. Wist je dat dit de belangrijkste reden is om iedere week weer een andere jungle te bouwen in onze gymzalen met verschillende uitdagingen? Een simulerende omgeving waarin kinderen de ruimte krijgen om te ontdekken, is zo belangrijk!

3. Fouten maken mag, nee fouten maken MOET

Wij hanteren voor Dex de uitspraak fouten maken moet! Dex is een kleuter die alles wat hij nog niet kan uit de weg gaat (vandaar zijn wens om nog steeds gevoerd te worden, ahum). Het leren fietsen bijvoorbeeld ging (en gaat) enkel gepaard met dikke tranen. Hij kan het, maar durft niet. Hij wil het helemaal beheersen voor hij ergens mee start. Maar zo werkt het niet. Wat bij ons helpt, is het opdelen in kleine stukjes. We gaan dus niet een stuk fietsen. Nee, we oefenen eerst met afstappen. Als dit goed gaat, dan gaat hij een stukje losfietsen en zo steeds iets verder. En iedere keer weer dat van trots gloeiende koppie. Priceless! Ik probeer Dex uit te dagen om het vooral wel te doen als hij het lastig vindt om nieuwe dingen te leren. Vaak vooraf gegaan door de zin: “wat zou je kunnen doen dat het wel lukt?” Het antwoord van Dex is trouwens altijd “het morgen doen, want vandaag heb ik geen zin.” En dat dus iedere dag… Haha. Wij hebben een nogal standvastig kind als het gaat over nieuwe dingen leren. We blijven vol goede moed proberen en vertellen dat fouten maken MOET. Bij Monkey Moves mag je fouten maken zonder consequenties. Wij hebben de gymzalen zo ingericht dat het echt veilig is om te klimmen en springen.

4. Aanleren van (sociale) regels

Zelfredzaam worden, kan niet zonder het begrijpen van (sociale) regels. Niet schreeuwen bij de dokter, geen kindjes duwen en op je beurt wachten in de gymzaal, zijn slechts enkele voorbeelden hiervan. Ouders zijn de eersten die hun kids in aanraking laten komen met deze regels (mits ze ze zelf beheersen he 😉). Het helpt om uitleg te geven waarom deze regels belangrijk zijn: “In de gymzaal wachten we even tot het andere kindje van de mat af is, want het is fijn om rustig te kunnen springen, zeker als het wat spannend is. Dat mag jij daarna”. Als je je kind aanspreekt op een regel, is het belangrijk dat je je kind zelf niet beoordeelt als goed of fout/stout. Die  Dex van ons is ook hierin een aparte. Dex spiegelt namelijk. En dat doet hij als 4-jarige leeftijd inmiddels zo goed, dat hij al precies weet welk gedrag van hem verwacht wordt in iedere situatie. Klinkt heel fijn… En uiteraard breng dit vele voordelen met zich mee. Toch is er een nadeel en dat is dat het voor zijn ontwikkeling goed is als hij gewoon kind is die zijn eigen wensen voorop stelt. Want ieder kind denkt dat het het centrum is van de wereld. Dat hoort bij een gezonde ontwikkeling.

Monkey Moves heeft verschillende speerpunten voor de ontwikkeling van kinderen opgenomen in haar lessen. Zelfredzaamheid is er hier één van. Dat betekent dat zelfredzaamheid in iedere les terugkomt en dat je als ouder mag verwachten dat je na verloop van tijd hier een duidelijke groei in kunt zien. Wil je dit zelf ervaren? Kom eens kijken in onze gymzalen! Een proefles is GRATIS en geeft je een uitstekend idee. Tot snel!

Heb jij tips voor andere ouders als het gaat over zelfredzaamheid? Deel ze dan met ons via mail, Facebook of Instagram

Overige blog items

De trainer en de invloed op gezond gedrag van kinderen

Zeg ja tegen avontuur: hoe je een partner kan zijn in het gewaagde spel van je kind

Rust, reinheid en regelmaat en (geen) Ritalin

Starten als franchisenemer bij Monkey Moves 2

Starten als franchisenemer bij Monkey Moves

Monkey Moves

Leer(t) kinderen een leven lang gezond bewegen

Waar wil je op inloggen?

Klik op de knop hieronder of je wilt inloggen op jullie leslocatie of naar onze online community wilt gaan.

Leslocatie login

Plan je volgende lessen in, wijzig je lidmaatschap of stuur een bericht naar jouw docent

Clubhuis login

Kom in contact met de andere leden van Monkey Moves, vind gratis extra beweegactiviteiten en doe mee aan leuke challenges via ons digitale clubhuis.